Đội K51 và các lực lượng tổ chức tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ trên dãy núi Cư Prao

Theo báo cáo của Văn phòng Ban Chỉ đạo quốc gia, tính đến ngày 14/7, toàn chiến dịch đã tìm kiếm, quy tập được 1.390 hài cốt liệt sĩ (trong nước 366, ở Lào 174, Campuchia 850) và 05 mộ liệt sĩ tập thể tại Tuyên Quang (khoảng 23 hài cốt liệt sĩ) , 01 khu mộ liệt sĩ tập thể tại Công viên Lê Thị Riêng/Thành phố Hồ Chí Minh (69 hài cốt liệt sĩ riêng lẻ, có 23 di vật và 1 bộ hài cốt liệt sĩ tập thể). Những số liệu trên phản ánh rõ hiệu quả của sự chỉ đạo thống nhất, sự phối hợp đồng bộ giữa các lực lượng cũng như tinh thần trách nhiệm không quản gian khó của cán bộ, chiến sĩ trực tiếp làm nhiệm vụ.

Đồng bộ nhiều giải pháp, nâng cao hiệu quả tri ân

Không dừng lại ở công tác tìm kiếm, quy tập, Chiến dịch 500 ngày đêm đang được triển khai đồng bộ trên nhiều mặt công tác nhằm rút ngắn thời gian xác định danh tính hài cốt liệt sĩ, tạo cơ sở khoa học để đưa hài cốt các anh hùng liệt sĩ trở về với quê hương. Báo cáo của Văn phòng Ban chỉ đạo Quốc gia cho thấy, khắp cả nước, các quân khu và địa phương tiếp tục huy động lực lượng, phương tiện, tổ chức lấy mẫu tại các nghĩa trang liệt sĩ theo đúng quy trình chuyên môn.

Đến ngày 09/7, toàn quốc duy trì 297 tổ, đội lấy mẫu với 3.615 cán bộ, nhân viên trực tiếp thực hiện nhiệm vụ. Các lực lượng đã tiến hành lấy mẫu với 52.717 mộ liệt sĩ (mộ đủ điều kiện lấy mẫu 37.513 mộ, đạt 71,16%; không đủ điều kiện lấy mẫu 15.204 mộ) do nhiều nguyên nhân khách quan.

Song hành với công tác lấy mẫu là nhiệm vụ bảo quản, phân tích, giám định ADN, khâu có ý nghĩa quyết định trong xác định danh tính hài cốt liệt sĩ. Đến nay, Viện Pháp y Quân đội đã tiếp nhận, lưu trữ và bảo quản 7.048 mẫu hài cốt liệt sĩ của 15/17 tỉnh, thành phố triển khai lấy mẫu; đồng thời thực hiện tách chiết 124 mẫu hài cốt liệt sĩ và 4 mẫu thân nhân liệt sĩ, trong đó đã giải trình tự 28 mẫu ADN ty thể. Tính đến ngày 09/7, viện tiếp nhận thêm 2.637 mẫu hài cốt liệt sĩ và tách chiết thêm 6 mẫu, tạo nền tảng quan trọng để đẩy nhanh tiến độ đối sánh, xác định danh tính trong thời gian tới.

Trao đổi với đồng chí Đại tá Lê Văn Sơn, Phó Cục trưởng Cục Chính sách - Xã hội, Phó Chánh Văn phòng Ban Chỉ đạo quốc gia về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ, chúng tôi được biết, một điểm nhấn khác của chiến dịch là đẩy mạnh chuyển đổi số, từng bước hình thành hệ thống dữ liệu đồng bộ phục vụ lâu dài công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ. Đến nay, các cơ quan chức năng cơ bản hoàn thành việc nghiên cứu, xây dựng các phần mềm quản lý, tiếp nhận thông tin, tài liệu, di vật, kỷ vật liệt sĩ do các tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước cung cấp; đồng thời tổng hợp, bàn giao hồ sơ để số hóa, xây dựng cơ sở dữ liệu thống nhất phục vụ tra cứu, xác minh, quản lý. Đây là bước tiến quan trọng, góp phần nâng cao hiệu quả khai thác nguồn thông tin, giảm thời gian xử lý hồ sơ, tăng tính kết nối giữa các cơ quan, đơn vị trong thực hiện nhiệm vụ.

Để mở rộng địa bàn tìm kiếm, lực lượng công binh cũng đang khẩn trương rà phá bom, mìn, vật liệu nổ tại nhiều khu vực từng là chiến trường ác liệt. Tính đến ngày 09/7, toàn chiến dịch đã rà phá 7.767,08ha trên tổng diện tích 22.725ha, đạt gần 34,18% kế hoạch với 336 đội rà phá, 5.183 cán bộ, chiến sĩ cùng 1.343 phương tiện, trong đó có 105 phương tiện chuyên dùng. Riêng khu vực trọng điểm Vị Xuyên (tỉnh Tuyên Quang), lực lượng chức năng đã rà phá 3.358,68ha/4.460ha, đạt gần 75,31%, tạo điều kiện thuận lợi để mở rộng tìm kiếm tại những địa bàn còn nhiều thông tin về liệt sĩ và mộ liệt sĩ tập thể. Những kết quả đạt được đến thời điểm này cho thấy Chiến dịch 500 ngày đêm đang được triển khai với quyết tâm chính trị rất cao, sự phối hợp ngày càng chặt chẽ giữa các bộ, ngành, địa phương và các lực lượng trong toàn quân.

Phía trước còn nhiều khó khăn khi nhiều khu vực chiến trường cũ đã thay đổi địa hình, nhiều nhân chứng không còn, hồ sơ lưu trữ thiếu đồng bộ, hài cốt bị phân hủy theo thời gian. Song, với sự quan tâm thường xuyên của Quân ủy Trung ương - Bộ Quốc phòng, sự chỉ đạo quyết liệt của Ban Chỉ đạo quốc gia, sự vào cuộc trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị, địa phương và sự đồng hành của nhân dân trong và ngoài nước, Chiến dịch 500 ngày đêm tiếp tục khẳng định ý nghĩa chính trị, xã hội và nhân văn sâu sắc. Đó không chỉ là hành trình tìm kiếm các anh hùng liệt sĩ mà còn là sự tiếp nối đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, thể hiện lòng biết ơn sâu nặng của Đảng, Nhà nước, Quân đội và Nhân dân đối với những người đã hiến dâng tuổi trẻ, thanh xuân, xương máu cho độc lập, tự do của Tổ quốc./.