Lực lượng chức năng Quân khu 5 tiến hành khai quật mộ, lấy mẫu giám định ADN

Những cách làm sáng tạo, hiệu quả

Với quyết tâm chính trị cao, Ban Chỉ đạo các tỉnh, thành phố đã chỉ đạo các địa phương tập trung rà soát, khảo sát, xác minh nguồn tin; phát huy vai trò của cấp ủy, chính quyền địa phương, hội cựu chiến binh, nhân chứng lịch sử và nhân dân trong cung cấp thông tin về nơi chôn cất liệt sĩ. Các cơ quan chức năng chủ động nghiên cứu hồ sơ lưu trữ, bản đồ tác chiến, kết hợp khảo sát thực địa, gặp gỡ nhân chứng để kiểm chứng thông tin, lựa chọn các địa bàn có khả năng cao nhằm phục vụ công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ.

Bên cạnh việc đẩy mạnh công tác truyền thông, Bộ CHQS các tỉnh, thành phố và ban CHQS các xã, phường, đặc khu đã phát hành thư ngỏ, phiếu khảo sát thông tin mộ liệt sĩ; phân công cán bộ trực tiếp đến từng hộ dân trên địa bàn tuyên truyền, khảo sát, tiếp nhận thông tin liệt sĩ, mộ liệt sĩ. Căn cứ kết quả xác minh, số lượng thông tin, dữ liệu kết luận địa bàn, Ban Chỉ đạo Quân khu 5 đã giao chỉ tiêu tìm kiếm, quy tập cho các tỉnh, thành phố, phấn đấu quy tập được 1.480 hài cốt liệt sĩ.

Tích cực triển khai, Ban Chỉ đạo tỉnh Quảng Ngãi đã tham mưu bảo đảm hơn 115 tỷ đồng phục vụ nhiệm vụ; thành lập 2 tổ công tác liên ngành, 8 đội lấy mẫu hài cốt liệt sĩ. Điểm nổi bật là Thường trực Tỉnh ủy trực tiếp lãnh đạo, chỉ đạo công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ; trực tiếp chủ trì các hội nghị gặp gỡ cựu chiến binh, nhân chứng lịch sử, thân nhân liệt sĩ để tiếp nhận thông tin, chỉ đạo khảo sát thực địa và kết luận từng khu vực. Ban chỉ đạo tỉnh xác định tiếp tục duy trì lực lượng, phương tiện, tổ chức khảo sát, khai quật đến khi không còn nguồn thông tin có căn cứ liên quan đến khu vực tìm kiếm, quyết tâm không bỏ sót hài cốt liệt sĩ còn nằm lại trên địa bàn.

Đồng chí Y Ngọc, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh, Trưởng Ban Chỉ đạo 515 tỉnh Quảng Ngãi cho biết: “Chúng tôi đã xây dựng kế hoạch tổ chức thực hiện chi tiết theo từng địa bàn, từng nghĩa trang; phân công cụ thể cho từng đội lấy mẫu; xác định rõ tiến độ thực hiện theo ngày, tuần và tháng. Theo đó, chỉ tiêu bình quân đạt 160 mộ/ngày, 960 mộ/tuần và 3.840 mộ/tháng; định kỳ hằng tuần tổ chức đánh giá kết quả, điều chỉnh tiến độ, bổ sung lực lượng đối với các địa bàn có khối lượng lớn hoặc phát sinh khó khăn, phấn đấu hoàn thành công tác lấy mẫu hài cốt liệt sĩ trên địa bàn tỉnh trong tháng 10/2026, vượt tiến độ Ban Chỉ đạo quốc gia giao’’.

Là “quả đấm thép” của Quân khu 5, trong các thời kỳ chiến tranh, Sư đoàn 2 có hơn 52.000 cán bộ, chiến sĩ hy sinh. Thực hiện đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, thời gian qua, đơn vị đã số hóa hơn 38.000 hồ sơ liệt sĩ, gần 20.000 hồ sơ thương binh; phối hợp với các cơ quan chức năng, chính quyền địa phương, cựu chiến binh và thân nhân liệt sĩ thu thập, xác nhận thông tin thương binh, liệt sĩ nhằm bảo đảm chế độ, chính sách cho gia đình có công với cách mạng. Vừa qua, Sư đoàn đã triển khai, kiểm tra, đối chiếu hồ sơ lưu trữ, cung cấp 178 thông tin thương binh, liệt sĩ về các địa phương.

Với những cách làm sáng tạo, hiệu quả, đồng bộ, đến nay, các tỉnh, thành phố trên địa bàn Quân khu 5 đã khai quật gần 2 vạn mộ liệt sĩ chưa xác định được thông tin. Tuy nhiên, do nhiều phần mộ được xây dựng kiên cố; một số mộ được cải tạo, nâng cấp nhiều lần; một số nghĩa trang sử dụng tiểu, quách gỗ, qua nhiều năm đã bị hư hỏng hoàn toàn; vị trí hài cốt liệt sĩ bị lệch so với vỏ mộ nên công tác khai quật mất rất nhiều thời gian, gây ảnh hưởng đến tiến độ. Nỗ lực khắc phục khó khăn, các lực lượng đang “chạy đua với thời gian”, quyết tâm về đích sớm hơn kế hoạch đề ra./.