Đồng chí Thượng tướng Nguyễn Văn Gấu, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng và lãnh đạo Quân khu 2 chỉ đạo công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại điểm cao 685

Từ tháng 12/1984 đến tháng 01/1985, ông trực tiếp chỉ huy tiểu đoàn phòng ngự tại điểm cao 685. Trở lại chiến trường xưa, ông chỉ ra vị trí bố trí đội hình các phân đội. Đối chiếu lời kể của ông với thông tin từ đồng đội cũ, Đội tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ thuộc Bộ CHQS tỉnh Tuyên Quang mở rộng phạm vi tìm kiếm tại các vị trí có diện tích từ 150m² đến 600m². Sau khi đào bới khoảng 7.500m³ đất, lực lượng tìm kiếm phát hiện nhiều di vật hài cốt liệt sĩ. Đến ngày 22/9, tại điểm cao 685, các lực lượng đã quy tập được 05 mộ tập thể với 69 hài cốt liệt sĩ.

Ở Lào Cai, cựu chiến binh Trần Minh Bài (trú tại tổ 22, phường Lào Cai, tỉnh Lào Cai) cung cấp thông tin về khu vực an táng liệt sĩ tại đồi Lò Vôi liên hoàn, nay là đồi Đá Vôi. Theo ông, trong những năm chiến đấu bảo vệ biên giới, nhiều cán bộ, chiến sĩ thuộc Trung đoàn 121, Trung đoàn 118, Công an vũ trang địa phương và lực lượng tự vệ khu mỏ Apatít Cam Đường đã hy sinh. Sau các trận đánh, đồng đội đã an táng hơn 200 liệt sĩ tại khu vực này. Nhiều phần mộ sau đó được di chuyển về các nghĩa trang liệt sĩ trên địa bàn tỉnh Lào Cai, nhưng vẫn còn những liệt sĩ chưa tìm được hài cốt. Từ nguồn tin của ông Bài, Đội tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ (lâm thời) thuộc Bộ CHQS tỉnh Lào Cai khảo sát các vị trí nghi có hài cốt, mở rộng tìm kiếm theo đường bình độ của quả đồi, bóc từng lớp đất để kiểm tra dấu tích. Theo số liệu trong bản thảo, đến cuối tháng 9/2026, đội đã tìm kiếm, cất bốc được 45 hài cốt liệt sĩ.

Tại tỉnh Lai Châu, việc kết hợp các nguồn tin cũng đem lại kết quả rất đáng ghi nhận. Từ tư liệu lịch sử, lời kể của nhân chứng và kết quả hội thảo với Trung đoàn 148, Sư đoàn 316, Ban Chỉ đạo tỉnh Lai Châu xác định khu mộ tập thể tại khu vực Nghĩa trang liệt sĩ Tam Đường, xã Bình Lư là nơi an táng 47 cán bộ, chiến sĩ Tiểu đoàn 920, Trung đoàn 148, Quân khu Tây Bắc (nay là Trung đoàn 148, Quân khu 2) và Ban Cán sự đảng huyện Phong Thổ (cũ). Các đồng chí hy sinh ngày 14/02/1951 tại bản Mường Cấu, nay thuộc thôn Thanh Bình, xã Bình Lư. Kết quả này có được từ việc đối chiếu hồ sơ, tài liệu đơn vị và lời kể của nhân chứng với khảo sát tại địa phương.

Mở rộng nguồn tin, ưu tiên xác minh tại thực địa

Trên địa bàn Quân khu 2 từng diễn ra nhiều chiến dịch, trận đánh ác liệt. Sau hàng chục năm, địa hình, địa vật và dấu tích chiến trường đã thay đổi; hài cốt liệt sĩ chịu tác động của thời gian, thời tiết. Thông tin về nơi chôn cất ban đầu ngày càng khó tìm, đòi hỏi các lực lượng phải thu thập từ nhiều nguồn và kiểm chứng thận trọng.

Cùng với tuyên truyền trên báo chí, mạng xã hội, Ban Chỉ đạo Quân khu 2 phát động cuộc vận động cung cấp thông tin về liệt sĩ, mộ liệt sĩ; ban hành “Thư ngỏ về việc cung cấp thông tin phục vụ tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ”. Quân khu chỉ đạo 100% ban CHQS xã, phường trên địa bàn thành lập tổ tuyên truyền, xác minh thông tin, phát phiếu khảo sát đến từng hộ dân; đồng thời lập các tổ nghiên cứu chuyên sâu và tổ, đội tiếp nhận, xử lý nguồn tin. Từ tháng 7/2026, Quân khu triển khai thêm tin nhắn SMS kêu gọi cung cấp thông tin. Đến nay, cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo Quân khu 2 tiếp nhận gần 1.500 thông tin; sàng lọc được 210 thông tin thuộc địa bàn quân khu, chuyển gần 600 thông tin đến cơ quan, đơn vị ngoài địa bàn và tiếp tục xử lý hơn 700 thông tin. Mỗi kênh tiếp nhận được mở rộng là thêm cơ hội ghi lại ký ức của những người từng chứng kiến sự việc.